Formacje te mają zróżnicowany czas swojego trwania a ich nazwy pochodzą od poszczególnych figur geometrycznych, które przypominają: trójkąty, Prostokąty, flagi i proporczyki
Umiejętność ich wynajdowania wymaga wprawy, ponieważ ich kształty rzadko są tak regularne jak przedstawione poniżej. Formacje te nie są samodzielnymi sygnałami otwarcia pozycji, stosuje się je jako potwierdzenie dla innych sygnałów (patrz rozdział 3).
Trójkąty. Jak nazwa wskazuje, kształt tej formacji jest zbliżony do trójkąta. Formacja taka występuje w obu typach trendów (wzrostowym i spadkowym).
Rys 14. Formacja trójkąta na trendzie wzrostowym.
Źródło: własne.
W chwili gdy wartość X jest bliska wartości Y, kontynuacja trendu jest potwierdzona. Właśnie wartość X jest minimalnym zasięgiem wybicia się ceny, wynikającym z faktu zaistnienia tejże formacji. Formacja równocześnie może przypominać trójkąt równoramienny.
Rys 15. Formacja trójkąta na trendzie zniżkowym.
Źródło: własne.
Rys 16. Formacja trójkąta równoramiennego.
Źródło: własne.
Gdy cena opuści formację w formie gwałtownego spadku bądź gwałtownego wzrostu a następnie wystąpi załamanie ceny to taka sytuacja nazywa się pułapką (byka bądź niedźwiedzia – w zależności czy był trend zwyżkowy czy też spadkowy). Tego typu wybicia tworzą ekstrema. Jedna ze strategii gry mówi, by otwierać pozycje zgodnie z trendem wyznaczając poziom zamknięcia w punkcie oddalonym o X od miejsca wybicia.
Prostokąty – są to również formacje konsolidacji trendu. Są specyficzne oddające trend boczny. Kurs zmienia się przez pewien okres czasu w granicach tworzących prostokąt. Wybicie zgodnie z trendem świadczy o jego kontynuacji. Wybicie w kierunku przeciwnym świadczy o odwróceniu trendu. Im prostokąt jest dłuższy, tym wybicie będzie znaczniejsze.
Rys 17. Formacja prostokąt.
Źródło: własne.
Podobnie jak w przypadku formacji trójkątów kontynuacja trendu jest potwierdzona w momencie gdy wysokość X równa się wysokości Y. Odległość X to prawdopodobnie najmniejszy zasięg wybicia z prostokąta. Zdarza się, że po wybiciu z prostokąta następuje nawrotka, czyli krótki, testujący powrót ceny do nowego poziomu odbicia.
Proporczyki i flagi. To formacje, które pojawiają się podczas gwałtownych ruchów kursu. Są formacjami krótkotrwałymi – gdy cena nie wybije się z nich w ciągu kilku bądź kilkunastu odczytów to nie są to tego typu formacje. Są formacjami trudnymi do rozpoznania i rzadko występującymi.
Rys 18. Formacja proporczyka i flagi.
Źródło: własne.
Formacje tego typu pojawiają się jak nazwa mówi na końcach trendu. Często towarzyszą załamaniom trendu. Najpopularniejsze to: Głowa i ramiona, Podwójne i potrójne dna i szczyty, Parasole i spodki, Kliny.
Tak jak w przypadku innych formacji, stanowią one grupę potwierdzającą pewne zachowania rynku. Nie powinny być jednak traktowane jako samodzielne sygnały otwierania pozycji, lecz jako potwierdzenie sygnałów z 3 rozdziału
Głowa i ramiona. Formacja ta składa się z trzech wierzchołków, które można przyrównać do ramion i głowy – dwa boczne wierzchołki niżej niż środkowy. Formacja ta pojawia się często na zakończenie długotrwałych trendów. Odwrócona tego typu formacja występuje na koniec trendu spadkowego.
Rys 19. Formacja „Głowa i ramiona” normalna i odwrócona.
Źródło: własne.
Gdy X równa się Y to załamanie trendu jest już potwierdzone. Wysokość X określa najbardziej prawdopodobny najmniejszy zasięg odbicia kursu z danej formacji. Cena powinna spaść (lub wzrosnąć przy formacji odwróconej) minimum o wartość X od linii szyi, która w przypadku tej formacji określa ważny poziom wsparcia (oporu). Linia ta nie zawsze jest linią poziomą.
Podwójne/potrójne dna i szczyty są to formacje, które składają się z kilku następujących po sobie wierzchołków i dołków. Występują częściej niż wcześniej wspomniane formacje (głowy i ramion), jednak wprowadzać w błędy ponieważ kilka następujących po sobie wierzchołków i dołków stworzy prostokąt – formę konsolidacji 0 i może świadczyć o kontynuacji trendu.
Rys 20. Formacja podwójny szczyt.
Źródło: własne.
Formacja ta wygląda jak litera „M”. Po przebiciu linii szyi, kurs spadnie o wartość wyznaczaną wysokością X. Osiągnięcie takiego poziomu potwierdza przełamanie się trendu o ile nie nastąpią kolejne formacje podwójnych (bądź potrójnych) szczytów, które stworzą formację prostokąta.
Rys 21. Formacja potrójny szczyt.
Źródło: własne.
Formacje podwójnego i potrójnego dna są odwrotnością powyższych formacji.
Spodki i parasole to inaczej mówiąc, zaokrąglone szczyty lub dna. Formacje te występują dość rzadko i formują się długo. Cena powoli zmienia kierunek i tworzy nieckę zwaną spodkiem bądź kopułę zwaną parasolem.
Rys 22. Formacja spodka i parasola.
Źródło: własne.
Trudno jest podejmować jakiekolwiek decyzję jeśli formacja jest w początkowej fazie, lecz gdy wstępuje już w fazę zaawansowaną, można wysnuć przypuszczenie, że trend się zakończył i przeistoczył się w przeciwny.
Kliny to zbiegające się ku sobie wahania kursu. Mogą rosnąć bądź maleć – czyli nachylać się w górę bądź w dół. Zazwyczaj kurs wybija się z danej formacji przed osiągnięciem wierzchołka formacji.
Rys 23. Formacja klinu wzrostowego i klinu spadkowego.
Źródło: własne.
Przy trendach spadkowych formacje klina są odwróceniami powyższych. Formacje klina są sygnałami do zamknięcia pozycji i realizacji zysków.
Rys 24. Podstawowe świece wykresów świecowych.
Źródło: własne.
Zarówno cienie świec jak i ich korpusy w praktyce posiadają różne długości, co sprawia, że powstają podstawowe typy świec pojedynczych, które same w sobie są już formacjami bądź też składowymi formacji. W zależności od ruchu cenowego w danym przedziale czasu, najbardziej podstawowymi kształtami świec są przedstawione na powyższym rysunku. Wysokość korpusu oddaje różnicę w cenie otwarcia i zamknięcia w danym przedziale czasu, podczas gdy cienie oddają zakres zmienności kursu w tym przedziale. Oprócz wspomnianych powyżej świec istnieją jeszcze specyficzne kształty świec będące wariacjami powyższych: Czarne i białe Marubozu, Marupozu otwarcia i zamknięcia, Szpulki, Doji na wysokich nogach, Ważka, Nagrobek, Czterocenowe Doji, Parasolka.
Czarne i białe Marubozu. “Marubozu” oznacza w języku japońskim “Krótko obcięty”. Czarne i białe Marubozu to świece nie posiadające cieni. Czarne Marubozu to świeca uważana jest za bardzo słabą. W praktyce znajduje się w formacjach kontynuacji trendu spadkowego bądź też w formacjach odwrócenia trendu spadkowego. Kształt ten może oznaczać ostatnią fazę sprzedaży.
Rys 25. Białe i czarne Marubozu.
Źródło: własne.
Białe Marubozu stanowi przeciwieństwo czarnego. Ta silna świeca stanowi w praktyce fazę kontynuacji trendu zwyżkowego lub fazę odwrócenia trendu zwyżkowego. Kończy fazę kupowania.
Marubozu otwarcia i zamknięcia. Tego typu świece posiadają cienie tylko z jednej strony. Marubozu otwarcia nie posiada cieni po stronie otwarcia. Marubozu zamknięcia wygląda odwrotnie.
Rys 26. Marubozu otwarcia i Marubozu zamknięcia.
Źródło: własne.
Szpulki. Świece te mają krótkie korpusy, podczas gdy ich cienie są wydłużone. Oznaczają niezdecydowanie rynku co do wzrostu czy co do spadku. Kolor świec nie jest istotny.
Rys 27. Świece w kształcie szpulki.
Źródło: własne.
Doji na wysokich nogach, Ważka, Nagrobek, Czterocenowe Doji. Świece Doji mają bardzo mały korpus. Gdy cena otwarcia jest równa mniej/więcej cenie zamknięcia, to korpus takiej świecy występuje jako kreska pozioma. W zależności od długości cieni wyróżnić można: Doji na wysokich nogach – jeśli górny i dolny cień są mniej/więcej równe, Ważka Doji – jeśli otwarcie i zamknięcie stanowi maksimum, Nagrobek Doji – jeśli otwarcie i zamknięcie stanowi minimum, Czterocenowe Doji – jeśli cena otwarcia, zamknięcia, minimum i maksimum występują na tym samym poziomie.
Rys 28. Doji na wysokich nogach, Ważka, Nagrobek i Czterocenowe Doji.
Źródło: własne.
Świece Doji zazwyczaj występują w punktach zwrotnych rynku. Mogą wskazywać zarówno na odwrócenie trendu spadkowego jak i wzrostowego. Ze względu na charakterystyczną budowę dość łatwo je rozpoznać.
Parasolki. Świece w kształcie parasolek mają długie cienie pod korpusem. Nad korpusem nie posiadają cieni. Parasolki są sygnałami odwrócenia trendu.
Rys 29. Świece parasolki.
Źródło: własne.
Formacje Kontynuacji. Występują rzadziej niż dalej opisane formacje odwrócenia, jest ich relatywnie mniej. Występują podczas ustalonego trendu i są potwierdzeniami jego kontynuacji.
Trójka Hossy i Trójka Bessy (Rising Three Methods and Falling Three Methods). Trójka Hossy i Trójka Bessy są formacjami złożonymi z pięciu świec, przy czym ostatnia i pierwsza świeca mają kolor zgodny z kierunkiem trendu, druga i czwarta mają kolor przeciwny a środkowa (trzecia) nie jest istotnego koloru. Pierwsza i piąta mają wysoki korpus.
Rys 30. Trójka Hossy.
Źródło: własne.
Rys 31. Trójka Bessy.
Źródło: własne.
Formacje Trójki to formacje silne – potwierdzanie ich nie jest konieczne. Najkorzystniej jest gdy wszystkie środkowe świece mają kolor przeciwny do kierunku trendu.
Rozstanie (Separating Lines). Formacja składająca się z dwóch świec o tym samym poziomie otwarcia, lecz przeciwnym kolorze. Druga świeca to Marubozu Zamknięcia. Potwierdzenie dla tej formacji jest konieczne. Będzie nim otwarcie kolejnej świecy następujące powyżej (dla trendu wzrostowego) lub poniżej (dla trendu spadkowego).
Rys 32. Rozstanie wzrostowe i rozstanie spadkowe.
Źródło: własne.
Uderzenie trójki (Three Line Strike). To formacja, która składa się z czterech świec. Pierwsze trzy tworzą formację trzech białych żołnierzy lub formację trzech białych kruków (opisaną w dalszej części) natomiast czwarta neguje ich ruch będąc wysoką świecą o przeciwnym do trendu kolorze. Formacje te nie wymagają potwierdzenia. Po ich zaistnieniu trend jest kontynuowany.
Rys 33. Uderzenie Trójki Wzrostowej i Uderzenie Trójki Spadkowej.
Źródło: własne.
Pod szyją, na szyi i wyrzucenie. Są to formacje kontynuacji składające się z dwóch świec. Pierwsza jest zgodna z trendem, następna jest mu przeciwna. Różnią się między sobą punktem otwarcia drugiej świecy. Jest to odpowiednio pod, na równi lub nad zamknięciem świecy pierwszej. Formacje te wymagają potwierdzeń, którym będzie utrzymanie się spadkowej lub wzrostowej tendencji ruchu na następnej świecy.
Rys 34. Pod Szyją, Na Szyi, Wyrzucenie.
Źródło: własne.
Trzech Białych Żołnierzy i Trzy Białe Kruki ( Three White Soldiers and Three Black Crows). Formacje te składają się z trzech świec kolejno następujących po sobie, które są w tym samym kolorze z każdym otwarciem powyżej (przy świecach białych) i poniżej (przy czarnych świecach). Formacje te stanowią odwrócenie bessy (formacja trzech białych żołnierzy) lub hossy (formacja trzech czarnych kruków).
Rys 35. Formacja Trzech Białych Żołnierzy i Trzy Białe Kruki.
Źródło: własne.
Wewnętrzna trójka wzrostowa i wewnętrzna trójka spadkowa (Three Inside Up and Three Inside Down). Formacja ta składa się z trzech świec – pierwsza ma kolor odpowiedni uprzedniemu trendowi a kolejne dwie mają kolor przeciwny. Wewnętrzna Formacja Wzrostowa to formacja odwrócenia trendu spadkowego a Wewnętrzna Formacja Spadkowa to formacja odwrócenia trendu wzrostowego. Korpus drugiej świecy zawiera się w korpusie świecy pierwszej tworząc formację harami (opisana dalej).
Rys 36. Wewnętrzna trójka wzrostowa i wewnętrzna trójka spadkowa.
Źródło: własne.
Zewnętrzna trójka wzrostowa i zewnętrzna trójka spadkowa (Three Outsied Up and Three Outside Down). Podobnie jak formacja poprzednia, zewnętrzna trójka wzrostowa i zewnętrzna trójka spadkowa stanowią potwierdzenie dla formacji objęcia. Pierwsze dwie świece tworzą formację objęcia a trzecia jest jej potwierdzeniem. Razem tworzą silną formację niewymagającą potwierdzenia.
Rys 37. Zewnętrzna trójka wzrostowa i zewnętrzna trójka spadkowa.
Źródło: własne.
Formacje te są silnymi formacjami odwrócenia trendu i tak też powinny być traktowane.
Harami. Formacje harami to formacje przypominające formacje objęcia jednak z przeciwnym ułożeniem świec. Można je podzielić na harami hossy i harami bessy. Potwierdzeniem będzie zamknięcie na wyższym poziomie następnego okresu dla harami hossy i na niższym poziomie dla harami bessy. Wysoka świeca odzwierciedla aktualny trend.
Rys 38. Harami hossy i harami bessy.
Źródło: własne.
Objęcie hossy i objęcie bessy (Engulfing). Formacja ta składa się z dwóch świec podobnie jak formacja harami, z tym że pierwsza świeca zawiera się w drugiej. Potwierdzeniem dla tych formacji będzie cena otwarcia następnej po nich świecy (okresu) – gdy po objęciu hossy będzie cena na otwarciu na wyższym poziomie niż otwarcie drugiej świecy to odwrócenie trendu spadkowego jest bardzo prawdopodobne. Odpowiednio podczas objęcia bessy otwarcie następnej świecy na niższym poziomie potwierdza duże prawdopodobieństwo załamania się trendu wzrostowego.
Rys 39. Objęcie hossy i objęcie bessy.
Źródło: własne.
Krzyż Harami (Harami Cross). Jest to bardzo specyficzna formacja harami. Druga świeca formacji jest świecą doji. Krzyż Harami jest mocniejszą formacją niż zwykłe harami. Potwierdzenie nie jest konieczne. Z dużym prawdopodobieństwem przy zaistnieniu tej formacji zaistnieje odwrócenie trendu. Formacja ta stanowi silny sygnał.
Rys 40. Krzyż Harami na trendzie wzrostowym i spadkowym.
Źródło: własne.
Na górę strony « Kolejna | Następna »»
Wszelkie kopiowanie materiałów z niniejszej strony bez zgody właścicieli portalu zabronione. Jeśli chcesz umieścić fragmenty niniejszej pracy na swojej stronie - skontaktuj się z nami!
Najnowsze
Popularne
Zgłoś swój pomysł
Bierz czynny udział w rozwoju portalu. Powiedz, jak jeszcze moglibyśmy go ulepszyć. Więcej 
USD
EUR
CHF
GBP
Edukacja młodego inwestora
Słowniki biznesowy
Inwestowanie alternatywne
Ucz się w sposób łatwy i przyjemny, nie odchodząc od monitora. 
Notowania warszawskiej GPW on-line. Sposoby na skuteczne inwestycje.